INFORMATOR

Stal narzędziowa do pracy na zimno - charakterystyki i stosowanie

S T A L    N A R Z Ę D Z I O W A    D O    P R A C Y    N A    Z I M N O
Cięcie cieplne.
Stale, w których zawartość chromu nie przekracza 1,5% można ciąć metodą acetylenowo-tlenową
lub plazmową. Natomiast stale o większej zawartości chromu można ciąć tylko metodą plazmową.
Przed przystąpieniem do cięcia należy części wstępnie podgrzewać.
Gatunek Charakterystyka Wytyczne stosowania
Stal o znacznej odporności na ścieranie, dużej twardości, średniej hartowności, małej skłonności do odkształceń i znacznej regularności zmian wymiarów podczas hartowania. Odznacza się dobrą skrawalnością i trwałością ostrza, ale w warunkach pracy nie powodujących nadmiernego nagrzewania się narzędzia. Wykazuje skłonność do tworzenia się siatki węglików na granicach ziarn austenitu, która pozostaje po wyżarzaniu zmiękczającym i hartowaniu, zmniejszając ciągliwość narzędzi.

Nadaje się na narzędzia i przedmioty o grubości najwyżej 15 mm. Stosowana do wyrobu narzędzi do skrawania i cięcia, narzędzi do tłoczenia i pomiarowych, które nie powinny zmieniać wymiarów po hartowaniu, jak: sprawdziany, gwintowniki, narzynki, rozwiertaki, frezy do nacinania pilników, noże talerzowe do papieru i do tytoniu, piły tarczowe do cięcia na zimno metali, matryce do głębokiego tłoczenia na zimno, płyty tnące wykrojników.

Stal o bardzo dużej odporności na ścieranie, bardzo małej skłonności do odkształceń i pęknięć hartowniczych, małej ciągliwości, znacznej regularności zmian wymiarowych podczas hartowania i bardzo dużej hartowności. W porównaniu ze zbliżoną składem chemicznym stalą NCWV ma mniejszą skrawność i trwałość ostrza oraz nieco mniejszą odporność na odpuszczanie.

Stal nadaje się głównie do wyrobu narzędzi, od których wymaga się dużej odporności na ścieranie i stałości kształtu po hartowaniu. Stosowana jest do wyrobu narzędzi do wytłaczania, matryc i stempli do wyciskania, szczęk do walcowania gwintów na zimno, noży krążkowych, ciągadeł i pierścieni do przeciągania, płyt tnących wykrojników, przeciągaczy, jak również frezów, rozwiertaków i sprawdzianów.

Stal, różniąca się od stali NC11 mniejszą zawartością węgla, wykazuje przy takiej samej, bardzo dużej hartowności nieco mniejszą odporność na ścieranie, lecz równocześnie nieco większą ciągliwość. Zachowuje dużą regularność zmian wymiarowych podczas hartowania i wykazuje małą skłonność do odkształceń i pęknięć hartowniczych.

Stal nadaje się do wyrobu wykrojników, pierścieni do przeciągania, noży do nożyc, przebijaków pracujących na zimno. Stosowana jest również do wyrobu kowadeł do kucia kos oraz do wyrobu sprawdzianów gwintowych, tłoczkowych i pierścieniowych.

Stal o bardzo dużej hartowności, małej skłonności do odkształceń i pęknięć hartowniczych, dużej skrawności, znacznej ciągliwości i dużej odporności na ścieranie. W porównaniu ze stalami o zawartości 12% Cr (NC11, NC0, NCWV) ma znacznie większą skrawność i szlifowalność, większą ciągliwość, lecz mniejszą odporność na ścieranie.

Stal stosowana jest głównie na narzędzia do pracy na zimno, od których wymaga się dużej ciągliwości (większej niż w stalach o zawartości 12% Cr) i stałości kształtu po hartowaniu. Nadaje się do wyrobu narzędzi do obróbki plastycznej metali na zimno, na narzędzia do cięcia, ciągnienia i wycinania, a zwłaszcza na wykrojniki, szczęki do walcowania gwintów na zimno, duże noże, stemple do wyciskania na zimno i narzędzia do wytłaczania.

NMV Stal o małej skłonności do odkształcania się i dużej regularności zmian wymiarowych podczas hartowania. Wykazuje dużą hartowność, znaczną twardość i odporność na ścieranie oraz dużą skrawność i trwałość ostrza w warunkach nie powodujących nadmiernego nagrzewania się narzędzi. Jest mało odporna na odpuszczanie.

Nadaje się do wyrobu sprawdzianów i narzędzi pomiarowych, długich gwintowników, narzynek, rozwiertaków, szczęk do nacinania gwintów, wykrojników, noży talerzowych i tarczowych do papieru, skóry i papierosów, płyt tnących wykrojników o skomplikowanych kształtach. Stosowana na wszelkie narzędzia, które nie powinny zmieniać wymiarów po hartowaniu.

NWC Stal o małej skłonności do odkształceń, dużej regularności zmian wymiarowych podczas hartowania, małej skłonności do pęknięć hartowniczych, stosunkowo dużej skrawności i dość znacznej odporności na ścieranie. Wykazuje dużą trwałość ostrza przy pracy nie powodującej zbytniego nagrzewania narzędzia.

Stal nadaje się do wyrobu narzędzi pomiarowych oraz narzędzi skrawających pracujących z małą prędkością, które nie powinny ulegać zbyt dużym zmianom wymiarowym podczas hartowania. Stosowana jest na gwintowniki, narzynki, długie rozwiertaki, przeciągacze, sprawdziany gwintowe i tłoczkowe, narzędzia precyzyjne i narzędzia pomiarowe.

Stal o dużej hartowności, znacznej ciągliwości oraz odporności na uderzenia i dużej zdolności do cięcia przy dość dużej twardości i średniej odporności na ścieranie. Odznacza się dość znaczną odpornością na odpuszczanie oraz małą skłonnością do odkształcania się i pękania podczas hartowania.

Stal stosowana jest głównie do wyrobu narzędzi narażonych na duże naciski, uderzenia i wstrząsy. Nadaje się więc na matryce pracujące na zimno, rolki do prostownic, przebijaki, noże do nożyc do cięcia na zimno i na gorąco, przebijaki, przecinaki i dłuta pneumatyczne, stemple do bicia monet i medali, zagłowniki, gratownice oraz narzędzia do obróbki drewna.

Stal o bardzo małej hartowności, małej wrażliwości na przegrzanie i małej skłonności do pęknięć hartowniczych mimo hartowania w wodzie. Wykazuje zwiększoną w stosunku do stali węglowych odporność na ścieranie i większą skrawność oraz trwałość ostrza, w warunkach nie powodujących wszakże zbytniego nagrzewania się narzędzia, ze względu na małą odporność na odpuszczanie.

Stal nadaje się do wyrobu noży, frezów, wierteł, nawiertaków, rozwiertaków, gwintowników, narzynek, szczęk do nacinania gwintów, noży krążkowych, pił tarczowych do cięcia metali na zimno, piłek ręcznych i maszynowych do metali, narzędzi grawerskich, przebijaków pracujących na zimno, stempli do bicia monet i medali, noży jednorodnych i bimetalowych do cięcia drewna, papieru, tytoniu i gumy.

Stal o bardzo dużej hartowności i znacznej odporności na odpuszczanie . Odznacza się dużą ciągliwością i odporno-ścią na uderzenia oraz wytrzymałością na duże naciski. Mimo niezbyt dużej twardości wykazuje znaczną odporność na ścieranie.

Nadaje się do wyrobu matryc pracujących na zimno do wytłaczania nakryć stołowych, wybijaków pracujących pod dużym obciążeniem oraz narażonych na duże naciski. Stosowana jest na długie noże do nożyc pracujących na zimno do cięcia grubych blach i kształtowników stalowych oraz na formy do prasowania tworzyw sztucznych .